Wanda Flakowicz, wybitna polska lekkoatletka, znana przede wszystkim z pchnięcia kulą, zdobyła największy sukces w swojej karierze w 1938 roku na mistrzostwach Europy w Wiedniu, gdzie wywalczyła brązowy medal. Jej droga do sportowej chwały była jednak naznaczona trudnymi doświadczeniami, w tym inwigilacją ze strony władz Polski Ludowej, co ujawniła jej córka, Anna Flakowicz.
Urodzona 9 lutego 1917 roku w Symbirsku (obecnie Uljanowsk) w Rosji, Wanda Flakowicz przyszła na świat w rodzinie Michaliny i Józefa Flakowiczów, których nazwisko ma korzenie sięgające XVII wieku w Zakliczynie. Jej narodziny miały miejsce podczas internowania rodziny w Rosji w trakcie I wojny światowej. Jak wspomina jej córka, wczesne dzieciństwo Wandy naznaczone było ucieczką z Rosji w 1918 roku z powodu prześladowań Polaków.
Jako wszechstronna sportsmenka, Wanda Flakowicz trenowała nie tylko pchnięcie kulą, ale także rzut dyskiem, oszczepem, skoki w dal, biegi, a nawet pięciobój. Miała okazję współpracować ze słynną Stanisławą Walasiewiczówną. Największy indywidualny sukces osiągnęła w 1938 roku, zajmując trzecie miejsce na mistrzostwach Europy w pchnięciu kulą. Pokonały ją wówczas jedynie reprezentantki III Rzeszy.
Po wojnie, Wanda Flakowicz, podobnie jak wielu innych zasłużonych dla Polski obywateli, znalazła się pod obserwacją Służby Bezpieczeństwa. Jak dowiedział się lokalny portal poleca.to, córka sportsmenki potwierdziła, że jej matka była inwigilowana, co mogło mieć wpływ na jej dalszą karierę sportową. Aby móc startować w zawodach, w okresie powojennym Wanda Flakowicz przyjmowała nazwisko panieńskie swojej matki, występując jako Maria Sadowska, co pozwalało jej obejść ówczesne przepisy. Działania te miały na celu obejście systemu, który ograniczał możliwość publicznego występowania dla studentów i uczniów.
Niestety, pamiątki po sportowej karierze Wandy Flakowicz, w tym medale i trofea, uległy zniszczeniu podczas okupacji niemieckiej w Warszawie. Córka sportsmenki, Anna Flakowicz, wspomina mamę nie tylko jako utalentowaną lekkoatletkę, ale także jako osobę o pięknym, operowym głosie, która śpiewała jej kołysanki. Wanda Flakowicz spoczęła na cmentarzu parafialnym w Zakliczynie.
Wielu mieszkańców Polski, zwłaszcza tych związanych z regionem Zakliczyna, może nie zdawać sobie sprawy z bogatej historii sportowej lokalnych postaci. Historia Wandy Flakowicz pokazuje, jak ważne jest kultywowanie pamięci o wybitnych osobach, które mimo trudności, zapisywały się na kartach historii polskiego sportu. Odkrywanie takich historii przez lokalne media, jak Towarzystwo Miłośników Ziemi Zakliczyńskiej, pozwala na zachowanie dziedzictwa dla przyszłych pokoleń.
